Rozwój i budowa narządów ruchu cz. II

Rozwój układu kostnego. Kościec, podobnie zresztą jak i mięśnie, powstaje z jednego z trzech listków zarodkowych, zwanego mezoder- mą. Początkowo są to struktury chrzęstme, w których już ok. 8 tygodnia życia płodowego pojawiają się pierwotne punkty kostnienia, a większość z nich występuje w 3 miesiącu rozwoju płodowego. Rozwój kości polega początkowo na tworzeniu się białkowej istoty podstawowej zwanej osteoidem, którą kształtują komórki kościotwórcze (osteoblasty). Proces mineralizacji zrębu organicznego prowadzi do przekształcania, się istoty włóknistej w zbitą, jednocześnie zaś następuje niszczenie istoty kostnej przez komórki kościogubne (osteoklasty) i tworzenie ja- mek.

Kostnienie może mieć podłoże łącznotkankowe lub chrzęstne. W kościach różnokształtnych miejsce zresorbowanej chrząstki zajmuje stopniowo tkanka kostna (rys. 5.3). W kościach długich kostnienie przebiega równocześnie okołochrzęstnie (tj. na powierzchni przyszłego trzonu kości) oraz śródchrzęstnie. Z czasem tkankę wewnątrz trzonu kości niszczą komórki chrząstkogubne, tworząc jamę szpikową. Jama ta stopniowo rozszerza się wzdłuż i wszerz, natomiast w nasadach z powsta- kostnej {rys. 5.4). Pomiędzy nasadą a trzonem, które wykazują już daleko zaawansowany proces kostnienia, przez długi czas utrzymuje się chrzęstna płytka – chrząstka nasadowa. W niej postępuje rozplem tkanki kostnej, co powoduje wzrastanie kości na długość. Dopiero zarośnięcie chrząstki nasadowej i spojenie nasady z trzonem stanowi zakończenie progresywnego rozwoju tkanki kostnej oraz uformowanie zasadniczego kształtu i wymiarów danej kości – zjawisko to występuje zazwyczaj między 16 a 21 r. ż. Kolejność pojawiania się poszczególnych punktów kostnienia, formowania odpowiednich struktur oraz zarastania chrząstek nasadowych następuje zazwyczaj w stałej kolejności u poszczególnych ludzi, aczkolwiek może się znacznie różnić w czasie. Wiek, w którym zjawiska te występują, zależny jest zarówno od uwarunkowań genetycznych, jak i od wpływów ekologicznych (szczególnie żywienia – tj. dostarczania materiałów budulcowych) oraz trybu życia (stymulacji ruchowej). Na obserwacji procesu formowania się kości, szczególnie ręki i łokcia, oparte są metody oceny wieku rozwojowego (w danym przypadku zwanego kostnym lub szkieletowym) (rys. 5.5).

Leave a reply

You may use these HTML tags and attributes: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <s> <strike> <strong>