Rola skóry

W procesie termoregulacji obok układu krążenia podstawowe znaczenie ma skóra. Jako zły przewodnik ciepła jest ważnym regulatorem – chroni organizm przed nadmierną utratą lub pobraniem ciepła. Jako po włoka ochronna skóra odporna jest na działanie wielu czynników fizycznych, chemicznych i biologicznych, chroniąc ustrój m.in. przed zakażeniami. Jest także narządem zmysłu – zlokalizowane w niej receptory umożliwiają m.in. odbiór wrażeń dotykowych. Spełnia ona także rolę wydzielniczą. Znajdujące się w niej gruczoły potowe wytwarzają i wydzielają pot, zaś gruczoły łojowe produkują łój, który natłuszcza skórę i włosy, nadając im elastyczność (rys. 6.9).

Powierzchnia skóry w okresie rozwoju jest niejednakowa i zmniejsza się w przeliczeniu na 1 kg ciężaru ciała z ok. 704 cm2 u noworodków do 426 cm2 u dzieci w wieku 6 lat, 378 cm2 w wieku 15 lat, podczas gdy u dorosłych wynosi ok. 291 cm2. Wraz ze zmniejszaniem się tego stosunku zmniejszają się straty ciepła przez skórę.

Skóra u dzieci jest wrażliwa na ochładzanie i przegrzewanie, na zakażenia i urazy Jej ochronna i wydzielniczą czynność jest także słabsza. Warto tu nadmienić, że skóra jest organem wielorecep- torowym, w związku zczym drażnienie jej może mieć wpływ na wiele różnych narządów. Działanie temperatury nawet na niewielki odcinek skóry może na drodze odruchowej wpływać na stan całego ustroju.

Termoregulacja stanowi wymianę ciepła, tj. jego pobieranie lub od dawanie celem utrzymania stałej temperatury ustroju. Mechanizm jej polega na tym, że krew z części ciała umiejscowionych głęboko w ustroju, charakteryzujących się dużą produkcją ciepła, przemieszczana jest naczyniami krwionośnymi do powierzchownych warstw skóry, która przez promieniowanie, przewodzenie i parowanie może oddawać znaczne ilości ciepła do otoczenia. Przy ochłodzeniu naczynia krwionośne skóry kurczą się i główna masa krwi pozostaje w narządach wewnętrznych i głębokich warstwach skóry, dzięki czemu ustrój oddaje mniej ciepła do otaczającego środowiska,

U noworodków utrzymanie dynamicznej równowagi między wytwarzaniem ciepła i jego oddawaniem jest jeszcze mało stabilne. Związane jest to nie tylko z dojrzałością funkcjonalną ośrodka termoregulacji w układzie nerwowym, ale także’ z fizjologicznymi właściwościami skóry, z jej większą powierzchnią w stosunku do ciężaru ciała. Z tego względu przy niskich temperaturach dzieci łatwo oziębiają się, a przy wysokich – przegrzewają.

Leave a reply

You may use these HTML tags and attributes: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <s> <strike> <strong>