Pokrewieństwo a podobieństwo

Wspominaliśmy już, że każde z rodziców i dzieckS ma 50% takich samych genów, podobnie rodzeństwo ma 50% podobnych genów Wyjątek stanowią bliźnięta monozygotyczne (MZ), które mają w zasadzie wszystkie geny takie same, ponieważ powstają z rozdzielenia się jednego zapłodnionego jaja na dwa zarodki. Inaczej sprawa się przedstawia z bliźniętami dizygotycznymi (DZ), które powstają z zapłodnienia dwóch jaj. Stąd bliźnięta DZ, podobnie jak każda inna para rodzeństwa, mają tylko 50% takich samych genów.

Ponieważ potomstwo przekazuje z kolei swoim dzieciom połowę swego materiału genetycznego, u dziadków i wnuków występować będzie 25% takich samych genów. Względem trzeciego pokolenia będzie to 12,5% takich samych genów itd.

Przy 100% identycznych genów współczynnik korelacji między bliźniętami MZ wynosić powinien 1 (całkowita korelacja). Przy braku takich samych genów między osobami niespokrewnionymi współczynnik korelacji powinien być równy zeru. W wyniku genetycznego podobieństwa współczynnik korelacji między każdym z rodziców a dzieckiem, jak również między parą rodzeństwa, wynosić powinien 0,5, między dziadkiem a wnukiem 0,25 itd. (rys. 9.25).

W rzeczywistości współczynniki korelacji między rodzeństwem są wyższe niż dla relacji rodzice-dzieci. Wśród rodzeństwa najwyższe są dla bliźniąt MZ, następnie dla DZ oraz dzieci kolejno urodzonych, a tym mniejsze, im większy jest odstęp czasu między ich urodzeniem.

Zarówno pod względem cech somatycznych, jak i psychicznych (rys. 9.26 i 9.27) podobieństwo między rodzeństwem jest większe niż między rodzicami a dzieckiem. Wynika to z racji podobieństwa warunków bytowych i innych czynników środowiskowych. Są one tym bardziej podobne, im mniejszy jest odstęp czasu między kolejnymi dziećmi w danej rodzinie. Większe są różnice między warunkami, w jakich wychowywali się rodzice i ich dzieci, co jest następstwem przekształceń społeczno-ekonomicznych. W zasadzie w identycznych warunkach wychowują się bliźnięta DZ, w dodatku stosuje się wobec nich te same metody wychowawcze, gotuje to samo jedzenie, ubiera tak samo itd. Prowadzi to do zwiększonego ich podobieństwa w wyniku nakładających się na podobieństwo genetyczne jednakowych warunków bytowych i trybu życia.

Wspomniany stopień podobieństwa między rodzeństwem jest duży w okresie niemowlęcym, co wynika z prawie takich samych warunków środowiska śródmacicznego w czasie rozwoju płodowego (rys. 9.28), zwiększa się ono w 6 r. ż. z powodu podobnych wpływów „domu”. W trakcie rozwoju środowisko zewnętrzne coraz bardziej ulega zróżnicowaniu, stąd podobieństwo między rodzeństwem po okresie pokwitania jest już tylko zbliżone.

Leave a reply

You may use these HTML tags and attributes: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <s> <strike> <strong>