Okres pokwitania

Jednym ze sposobów podziału rozwoju człowieka na okresy jest określenie celu, ku któremu one wiodą. Okres rozwoju progresywnego, poprzednio omówiony, prowadzi do osiągnięcia dojrzałości osobniczej, w tym sensie, że osobnik jest w stanie obronić swe istnienie – utrzymać się przy życiu. Każde jednak życie ma swój kres. Możliwością przedłużenia istnienia jest utrzymanie gatunku, a więc wydanie potomstwa. Jest to jednak możliwe dopiero wtedy, gdy ustrój uzyska stan, który w odróżnieniu od wymienionego poprzednio stanu dojrzałości osobniczej można nazwać „dojrzałością gatunkową”. Dochodzi do tego na drodze dojrzewania płciowego. Okres przygotowawczy do przemian, jakim ulega wówczas organizm, zwany jest etapem przedpokwitaniowym: ten, w którym następują zasadnicze zmiany prowadzące do ukształtowania sprawnego układu rozrodczego – etapem pokwitania, wreszcie okres, w którym organizm staje się zdolny do utrzymania ciąży – etapem dorastania. W tym ostatnim okresie zostaje zakończony cykl przemian zwanych rozwojem progresywnym, stanowi on przejście od młodości do dojrzałej dorosłości.

Etap przedpokwitaniowy ma przebieg utajony, a zaczyna się stopniowym nasilaniem wydzielania hormonów gonadotropowych. Równocześnie następują zmiany w gonadach, a mianowicie stają się one bardziej wrażliwe na hormony przysadki (FSH). O ile jednak nasilanie wydzielania gonadotropin obserwuje się w 7-9 r.ż., to np. pęcherzyki jajnika przejawiają wyraźną czynność wydzielniczą dopiero ok. 10 r.ż. (rys. 11.23): analogiczne procesy u chłopców zachodzą ok. 1,5-2 lat później. Pokwitanie trwa ok. 5 lat, licząc od wystąpienia pierwszych objawów „jawnych”. Jednak od początku zmian utajonych aż po uzyskanie płodności okres dojrzewania obejmuje wiek między 8 a 18 r.ż. u dziewcząt i 10 a 20 r.ż. u chłopców. Są jednak znaczne indywidualne różnice wieku nia androgenów i estrogenów u męż- czyzn i kobiet (wg Shocka, 1944 – zmo- dyfikowane) rozpoczynania i zakończenia dojrzewania, a zależy to zarówno od czynników genetycznych, jak i od przyczyn środowiskowych, a przede wszystkim żywienia.

Leave a reply

You may use these HTML tags and attributes: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <s> <strike> <strong>